92% Gen Z đặt niềm tin vào TikTok để định hướng nghề nghiệp
Trong vài năm gần đây, TikTok đã thoát khỏi hình ảnh quen thuộc là một nền tảng chỉ dành cho những điệu nhảy viral hay video giải trí ngắn. Đối với nhiều người dùng, đặc biệt là thế hệ trẻ, ứng dụng này dần trở thành nơi để tiếp cận những chủ đề nghiêm túc hơn, từ quản lý tài chính cá nhân cho đến định hướng sự nghiệp.
Theo khảo sát của EduBirdie (2023), có đến 70% Gen Z dùng TikTok để tìm tư vấn nghề nghiệp, trong đó 1/5 xem nền tảng này là nguồn hỗ trợ chính. Báo cáo từ Zety (2025) cũng nhấn mạnh, 92% Gen Z tin tưởng TikTok trong định hướng nghề nghiệp và 46% từng tìm được việc làm hoặc kỳ thực tập nhờ nền tảng này. Với họ, TikTok khiến việc tìm việc trở nên dễ dàng, dễ tiếp cận và thú vị, đồng thời mang lại cảm giác cộng đồng, rằng “Bạn không đơn độc trong quá trình tìm việc.”
Sự bùng nổ này, với tên gọi #CareerTok, không chỉ phản ánh nhu cầu học hỏi nhanh, trực quan của thế hệ trẻ, mà còn góp phần định hình lại cách nhà tuyển dụng và người lao động trò chuyện, tiếp cận văn hóa công việc ngày nay.
Hiện nay, hashtag #CareerTok thu hút hơn 2 tỷ lượt xem, bao phủ nhiều chủ đề từ mẹo phỏng vấn, viết CV, đến cách deal lương với doanh nghiệp
Điểm qua những gương mặt sáng tạo nổi bật và xu hướng nội dung định hình #CareerTok
Sức hút của #CareerTok đến từ sự cộng hưởng giữa chuyên gia tư vấn nghề nghiệp và những nhà sáng tạo “nghiệp dư” dễ tạo đồng cảm với người trẻ. Nhiều gương mặt nổi bật vốn khởi đầu từ vai trò cố vấn hoặc chính là người trong ngành. Chẳng hạn, Richard McMunn (@careervidz, 4,6 triệu người theo dõi) và Erin McGoff (@erinmcgoff, 2,9 triệu) thường xuyên chia sẻ mẹo tìm việc, hướng dẫn phỏng vấn. Bên cạnh đó, JT O’Donnell (@jtodonnell, ~1,2 triệu) hay Sam DeMase (từng là giáo viên trước khi chuyển hướng sang cố vấn nghề nghiệp) cũng là những cái tên có sức ảnh hưởng lớn.
Ngoài ra, các tài khoản như @hannagetshired hay @careersbykirstie gây ấn tượng với lời khuyên thực tế về viết CV, phỏng vấn và đàm phán lương. Đáng chú ý, ngay cả những chuyên gia trong ngành cũng góp mặt. Điển hình là Nav Karmacharya, một nhà phân tích an ninh mạng, đã thu hút hơn 14 nghìn người theo dõi nhờ loạt video “Một ngày làm việc”. Nội dung của anh vừa giải thích về quản trị – rủi ro an ninh mạng, vừa đưa ra lời khuyên cho những ai muốn tiếp cận các vị trí phi kỹ thuật trong lĩnh vực này.
Chia sẻ với Fortune, Karmacharya nhấn mạnh: “Mục tiêu của tôi không phải để thay thế các văn phòng tư vấn hướng nghiệp truyền thống. Rất nhiều sinh viên không nhận được sự hướng dẫn đầy đủ từ giảng viên hay bạn bè, vì vậy họ tìm đến các creator trực tuyến – những người đang làm đúng công việc mà họ theo đuổi.”
Mỗi ngày, Nav Karmacharya chia sẻ video về hình thức làm việc từ xa 9 – 5, thu hút Gen Z tìm đến để học hỏi kinh nghiệm nghề nghiệp.
Về định dạng, nội dung #CareerTok thường bám sát phong cách quen thuộc của TikTok, bao gồm video hướng dẫn ngắn, Duet chia đôi màn hình, hoặc sử dụng âm thanh trending. Những dạng nội dung được ưa chuộng có thể kể đến như viết lại CV theo kiểu “trước và sau”, nhập vai phỏng vấn giả định, hay hỏi – đáp nhanh trên nền nhạc meme.
Song song đó, hashtag đóng vai trò quan trọng trong khuếch đại nội dung. Nếu #CareerTok đã đạt hàng tỷ lượt xem, thì #Dreamjob cũng ghi nhận hơn 400 nghìn video. Các hashtag như #Careers, #Interviewtips, #Resume, #WorkTok liên tục tạo sức lan tỏa. Thậm chí, nhiều video viral đã truyền cảm hứng cho ứng viên thử nghiệm những cách ứng tuyển mới mẻ – đăng tải CV dưới dạng video TikTok.
Nhận thấy tiềm năng này, nhiều doanh nghiệp cũng nhanh chóng nhập cuộc. Một số công ty tận dụng #CareerTok bằng cách đăng tải vlog “Một ngày làm việc” hoặc video tuyển dụng mang tính giải trí để thu hút ứng viên.
Vào năm 2024, HBO gây chú ý khi là một trong những công ty đầu tiên thử nghiệm tuyển dụng trên TikTok, sử dụng hashtag #HBOMaxSummerIntern
Vì sao #CareerTok lại trở thành xu hướng?
Ngày nay, việc tìm được công việc đầu tiên chưa bao giờ là chuyện dễ dàng. Với những biến động kinh tế, làn sóng sa thải lan rộng ở hầu hết các ngành và áp lực cạnh tranh ngày càng tăng, hành trình đó lại càng trở nên khó khăn hơn. Chính vì thế, #CareerTok xuất hiện như một “vùng an toàn”, nơi người trẻ tìm đến để học hỏi kinh nghiệm, chia sẻ câu chuyện cá nhân và trang bị kiến thức cho con đường sự nghiệp phía trước.
Nghiên cứu của Quỹ Gia đình Schultz phối hợp với HarrisX cho thấy, 7 trong 10 thanh niên từ 16 – 24 tuổi tìm kiếm thông tin giáo dục và nghề nghiệp trên mạng xã hội. Trong đó, 4 trong 10 người chủ động tìm kiếm nội dung liên quan đến nghề nghiệp, còn 30% tiếp cận thông tin một cách thụ động khi lướt mạng. Tuy nhiên, chỉ dưới 20% phụ huynh khuyến khích con em sử dụng mạng xã hội để khám phá nghề nghiệp.
Trong số 40% thanh thiếu niên chủ động tìm kiếm định hướng nghề nghiệp trên mạng xã hội, Instagram, TikTok và YouTube là những nền tảng họ sử dụng nhiều nhất mỗi ngày, ngược lại, LinkedIn nằm trong nhóm nền tảng được dùng ít thường xuyên nhất.
Có thể lý giải sức hút của nội dung nghề nghiệp trên TikTok bắt nguồn từ 4 yếu tố chính sau:
1. Tính chân thực và khả năng đồng cảm tạo nên kết nối
Điểm khác biệt giúp #CareerTok trở thành hiện tượng chính là lối kể chuyện chân thực và gần gũi. Với Gen Z, những chia sẻ thẳng thắn từ “người thật, việc thật” hấp dẫn hơn nhiều so với các thông điệp được trau chuốt bóng bẩy từ doanh nghiệp. Trên TikTok, các cố vấn nghề nghiệp hay “đàn anh, đàn chị” chỉ lớn hơn vài tuổi thường xuất hiện trong bối cảnh đời thường, quay nhanh tại văn phòng hoặc ngay tại nhà, để kể lại trải nghiệm thực tế: “Đây là cách tôi đàm phán lương” hay “Ngày đầu tiên tôi đi làm lập trình viên”. Chính sự giản dị và chân thành này tạo nên sức hút, khác biệt hẳn với sự trang trọng của LinkedIn.
Báo cáo từ Socialfly cũng nhận định: “Nội dung được trau chuốt quá mức dễ trở nên nhàm chán. Hãy dẫn dắt bằng sự chân thực, cho thấy con người thật và những câu chuyện hậu trường.” #CareerTok đã tận dụng triệt để nguyên tắc này. Người dùng nhìn thẳng vào máy quay, chia sẻ cả thành công lẫn thất bại, đôi khi kèm những lời khuyên “nội bộ” đi kèm hashtag #TBT (Tips Before Truth), chẳng hạn: “Đừng thương lượng lương qua email, hãy nói trực tiếp với sếp.”
#CareerTok không chỉ dừng lại ở việc chia sẻ lời khuyên, mà còn tạo nên cảm giác cộng đồng rõ rệt. Người dùng thường xuyên tương tác qua bình luận, Duet hoặc Stitch để phản hồi, bổ sung nội dung. Có người đăng CV để xin góp ý, có người quay video ăn mừng khi nhận được việc mới, và cộng đồng cùng nhau chúc mừng. Như một nhà sáng tạo nhận xét: “#CareerTok giống như một câu lạc bộ, nơi mọi người chia sẻ cả thành công lẫn thất bại trong hành trình tìm việc, tạo ra mạng lưới hỗ trợ mà các trang web việc làm truyền thống khó mang lại.”
Những bí quyết tưởng chừng nhỏ nhặt này lại tạo cảm giác tin cậy và gần gũi hơn hẳn so với kiến thức sách vở, giúp #CareerTok trở thành nơi Gen Z tìm thấy sự đồng cảm trong hành trình nghề nghiệp.
2. Nội dung ngắn gọn, dễ tiếp cận và cá nhân hoá
Thuật toán TikTok nhanh chóng cung cấp các mẹo nghề nghiệp cá nhân hóa, miễn phí và gói gọn chỉ trong vài phút. Theo một chuyên gia mạng xã hội của Indeed, TikTok “linh hoạt và thú vị hơn nhiều so với các trang web việc làm truyền thống”, biến quy trình tuyển dụng vốn khô khan trở nên gần gũi hơn. Đặc biệt, mục “For You” trên TikTok còn giúp nội dung theo ngành nghề chuyên biệt, từ lập trình, điều dưỡng đến tiếp thị kỹ thuật số, tiếp cận đúng đối tượng, thay vì những thông điệp chung chung như LinkedIn.
Mặt khác, hầu hết video trên #CareerTok có độ dài dưới một phút, tập trung khai thác một mẹo nhỏ hoặc một câu chuyện cụ thể. Cách thể hiện trực quan, súc tích này vừa phù hợp với thói quen tiêu thụ nội dung nhanh của Gen Z, vừa được thuật toán TikTok tối ưu để mở rộng phân phối. Nhiều video được thiết kế để “giữ chân” người xem ngay từ giây đầu tiên như mở đầu bằng câu “Tôi đã được nhận việc nhờ làm điều này…” rồi nhanh chóng liệt kê gạch đầu dòng. Nhờ đó, không ít clip nghề nghiệp đạt hàng trăm nghìn lượt thích, bình luận và thường được lưu lại như một “thư viện mẹo vặt” cá nhân.
3. Hiệu ứng “Parasocial” và vòng lặp cố vấn trên mạng xã hội
Một điểm đặc biệt trên #CareerTok là tính chất “Parasocial” – cảm giác gần gũi dù chưa từng quen biết. Chỉ với một livestream, một nhà sáng tạo nội dung có thể chia sẻ kiến thức đến hàng trăm người trẻ, trong khi chính những người trẻ ấy lại phản hồi, xác nhận và cộng hưởng với nhau ngay trong phần bình luận. Vì thế, #CareerTok vừa tái hiện lớp học hay phòng tư vấn nghề nghiệp, vừa mở rộng thành một cộng đồng nơi kiến thức được trao đổi đa chiều, vượt qua giới hạn về tuổi tác, địa lý hay vị trí công việc.
Trên TikTok, mỗi video nghề nghiệp không chỉ mang tính hướng dẫn, mà còn là lời khẳng định rằng trải nghiệm cá nhân có giá trị và có thể lan tỏa ngay lập tức. Điều này phản ánh một một thực tế mới, khi các công cụ truyền thống vẫn giữ vai trò riêng, thì mạng xã hội đã trở thành “kho lưu trữ kinh nghiệm sống động”, nơi Gen Z tin rằng họ có thể nhận được sự hỗ trợ chân thực và kịp thời hơn bất kỳ cuốn sách hay hội thảo nào.
4. Phản ánh bối cảnh xã hội
#CareerTok xuất hiện trong giai đoạn thị trường lao động có nhiều biến động, bao gồm ảnh hưởng từ đại dịch, lạm phát và làn sóng sa thải nhân sự. Trong bối cảnh đó, TikTok trở thành không gian an toàn để thế hệ trẻ học hỏi và chia sẻ. Các xu hướng như #QuietQuitting (Bỏ việc lặng lẽ), #CareerCushioning (Giảm bớt gánh nặng sự nghiệp) hay #JobHopping (Nhảy việc) lan rộng, phản ánh tâm lý hoang mang nhưng cũng cho thấy cách thế hệ này thích ứng trước áp lực nghề nghiệp.
Kết luận
Điểm khác biệt khiến #CareerTok trở nên hấp dẫn nằm ở sự gần gũi và tính chân thực từ các nhà sáng tạo nội dung. Thay vì chia sẻ kiến thức khô khan, họ mang đến những trải nghiệm cá nhân, góc nhìn thực tế và kết nối trực tiếp với người xem thông qua các video ngắn gọn, dễ hiểu. Đúng với tinh thần TikTok, nội dung này không chỉ mang tính giáo dục mà còn được lồng ghép yếu tố hài hước, châm biếm. Nhiều video “bắt trend” bằng cách tái hiện khác biệt thế hệ nơi công sở hay những tình huống “dở khóc dở cười” trong công việc, giúp người xem vừa học vừa giải trí.
Nhờ vậy, #CareerTok đang trở thành một “lực lượng chuyển đổi” trên mạng xã hội, đặc biệt hữu ích với sinh viên mới ra trường hay những người trẻ vừa bước vào thị trường lao động. Trong bối cảnh việc làm nhiều biến động như hiện nay, các content creator trên TikTok đã giúp không ít bạn trẻ tìm được cơ hội đầu tiên, thậm chí là công việc mơ ước.
Tuy nhiên, sự phát triển của #CareerTok không đồng nghĩa với việc thay thế hoàn toàn các kênh tuyển dụng truyền thống. Mỗi nền tảng có thế mạnh riêng. LinkedIn mang lại diễn đàn chuyên nghiệp, đáng tin cậy cho nhà tuyển dụng. Trong khi đó, #CareerTok mở ra không gian sáng tạo, gần gũi và gắn kết hơn với thế hệ nhân sự trẻ.